materieeltekort Intercity Roosendaal-Zwolle tussen Nijmegen en Zutphen 9 mei 2018


Reputatie 1
Vanmiddag reisde ik vanaf Nijmegen (vertrektijd 16.54 uur) naar Zutphen met de intercity Roosendaal-Zwolle. Met ingang van de nieuwe dienstregeling wordt die dienst gereden met koplopers. Op zich vind ik dat heerlijke treinen, wat minder strak geveerd dan de dubbeldeks treinstellen, en voldoende ruimte voor de benen (paradoxaal zijn latere treintypes krapper geworden, terwijl wij Nederlanders alleen maar in lengte toenemen).

Een keerzijde van de enkeldeks koplopers is dat ze minder reizigerscapaciteit hebben. NS houdt hiermee rekening door op een piekmomenten als maandagochtend 3 treinstellen in te zetten, in plaats van de reguliere 2 treinstellen. Dit is ook echt nodig, want de normale inzet van twee treinstellen raakt door de week heen goed gevuld, op maandagochtend is twee treinstellen te kort.

Vanmiddag ging het echter mis. In Nijmegen kwam maar een treinstel opdagen. Dit resulteerde in volle gangpaden in de wagons. Eigenlijk is dit al een onveilige situatie, ik ben benieuwd hoe de juridische afwikkeling verloopt als door een noodstop mensen ten val komen en elkaar verdrukken.

Nu is Nijmegen nog niet het meest drukke punt. Bij station Arnhem heeft de treindienst een hoop reizigers te verwerken die vanuit Arnhem naar huis in het achterland moeten. Met het enkele treinstel ontstaat een ronduit gênante situatie. Conducteurs worden namelijk gedwongen om reizigers op het perron achter te laten omdat de trein al veel te vol is. De ene conducteur kan hiermee wat makkelijker omgaan dan de andere. De patstelling die dan op Arnhem ontstaat heeft dan nog wat (extra) vertraging tot gevolg voor een trein met reizigers die zich al met een ongemakkelijke situatie geconfronteerd zien. Tenenkrullend.

Ik zou deze reactie niet hebben geschreven als de rit van vanmiddag een incident was. Maar dat was het niet. Ik ben er zeker van dat dit twee andere keren ook is gebeurd, na de start van de nieuwe dienstregeling, met een enkel koploper treinstel. Het valt mij trouwens op dat een dergelijke korte trein met name voor een weekend of voor een blok vrije dagen komt opdagen, alsof het systematisch is dat op die treindiensten de capaciteit van het materieel niet overhoudt. Maar daar zal ik mij wel in vergissen. Onhandig is het wel, omdat op die momenten een "vrijdagmiddag" reizigerspiek plaatsvindt.

10 reacties

De koplopers zijn helaas een vreemde eend in de bijt op deze corridor, dat maakt het lastig om een reservestel te vinden als er door een verstoring een te korte trein rijdt.
Reputatie 1
Dank je voor je observatie. Dit is wat ik al een beetje vermoedde. Mogelijk dat ook het vrijdagmiddag scenario niet meehelpt om reservematerieel beschikbaar te hebben, want dat is dan elders ingezet.
Er was eerder vandaag een aanrijding tussen Roosendaal en Breda wat de treinloop verstoord heeft, toen die storing opgelost was waren er vermoedelijk onvoldoende koplopers in het zuiden van het land, en ik denk dat men in Zwolle pas weer wat reserve had...

Sowieso zijn er geloof ik landelijk maar 12 tot 14 koplopers reserve in de spits (verschilt per dag), en dat is inclusief treinstellen in de werkplaats staan voor onderhoud of (langdurig) defect zijn. Dus slechts een paar grote stations zal een stel reserve hebben staan.
Koplopers zijn standaard materieel in het Noorden van het land dus bij de start in Zwolle zou als er materieel beschikbaar is een langere trein ingezet kunnen worden. En reserve materieel in de spits ?? Voor zover mij bekend wordt echt al het beschikbare materieel ingezet tijdens de spits en moeten daar helaas keuzes in gemaakt worden waar soms een extra stel wel ingezet wordt en waar niet.

Verder wordt er met de meldingen van de hoofdconducteurs intern echt gekeken waar versterking noodzakelijk is en of er ergens een stel te vinden is welke op de juiste plek te krijgen is voor deze versterking. Tevens helpt consequent melden in de app van de NS ook, dit wordt serieus meegenomen als er opeens veel klachten over drukte zijn op een bepaald traject.

Er staat me ook bij dat ik recent wel voorbij heb zien komen dat de lijn Zwolle - Roosendaal versterkt zou worden op bepaalde momenten.

Helaas lijkt het wel of het warme weer vat heeft gekregen op een stijgend aantal problemen met diverse treinstellen waardoor de gespecialiseerde monteurs het heel erg druk hebben deze dagen. Helaas is deze toename van defecte treinstellen niet te voorspellen en niet te voorkomen. Er zijn helaas een aantal mBvk rijtuigen van de DDZ defect waardoor er een aantal treinstellen buiten dienst zijn van dit type en reparatie laat even op zich wachten.

Daarnaast heb ik afgelopen 1,5 week zelf o.a. de volgende defecte stellen voorbij zien komen en hoorde zelfde verhalen van een collega uit de andere kant van het land: Defecte ATB, defect computersysteem, defecte GSM-R (2x), trein welke om (nog)niet verklaarbare reden opeens vandaag compleet zijn lucht verloor direct na een stop op een station.

Deze laatste trein heeft ook een flinke tijd in de weg gestaan op het station omdat ook een stel om te slepen niet beschikbaar was, toch is er door de treindienstleider puik werk geleverd door dit slim op te lossen met slechts kleine vertragingen tot gevolg rondom dit station.

Laten we hopen dat deze spontane defecten weer snel opgelost kunnen worden waardoor de treinen snel weer inzetbaar zijn. De monteurs werken hier erg hard aan maar soms moet er op specifieke onderdelen gewacht worden doordat er opeens meer nodig zijn t.o.v. normaal.
In Zwolle was ook wel reserve aanwezig ja, alleen reed deze trein juist richting Zwolle en kon dus pas bij aankomst op zijn eindpunt verlengd worden, te laat voor de spits. Tussen Roosendaal en Deventer zul je niet zo snel een op reserve staande koploper aantreffen.
Maar dit is gewoon een kerende trein in Roosendaal en had dus indien mogelijk al op de heenweg vanuit Zwolle versterkt kunnen worden. Voor tijdens de route bijzetten van een treinstel is ingeplande tijd nodig en die zit er volgens mij niet in op deze route.
Zoals gezegd, er was een aanrijding tussen Roosendaal en Breda. Dit was de eerste trein die na de aanrijding weer uit Roosendaal vertrok, en de trein die de aanrijding had zal waarschijnlijk eerst naar een servicelocatie gegaan zijn dus kwam men een stel te kort in Roosendaal.
Reputatie 1
Op zich heb ik alle begrip voor de omstandigheden waardoor deze situatie kan ontstaan. Waarvoor ik minder begrip heb is dat het een structureel verschijnsel lijkt te worden. Vooral omdat op voorhand kon worden nagegaan dat de capaciteit zonder reservematerieel kritisch is.

Voor de nieuwe dienstregeling in december 2017 reed op het traject Roosendaal-Zwolle dubbeldeks materieel (als ik het goed heb type DDM1) . Van deze treinen was ik geen groot liefhebber (koud, minder ruim) maar ze boden wel capaciteit. De rechtvaardiging voor DDM1 was vermoed ik het stoptraject Arnhem, Arnhem zuid, Elst, Nijmegen-Lent, Nijmegen. Met zoveel stops zou het gebruik van koplopers oneigenlijk gebruik van materieel zijn. Na het verwijderen van de tussenstations tussen Arnhem en Nijmegen ontstond in december 2017 weer de gelegenheid om echt intercity materieel in te zetten. Dat de capaciteit van het koploper materieel kritisch is moet NS toen al als consequentie hebben onderkend. Misschien is haar risico inschatting positiever uitgevallen.

Ook wil ik zelf wel genuanceerd blijven. Eigenlijk ben ik over de veranderingen in december heel positief. Vanuit mijn invalshoek zijn het verdwijnen van de stops tussen Arnhem en Nijmegen positief. En de koploper vind ik zelf een verademing ten opzichte van de DDM1, dat de koploper wat krapper in de capaciteit zit neem ik dan graag voor lief.

Kritisch ben ik wel op het slechte backup plan als er, naar ik van jullie begrijp, in het zuiden materieeltekort ontstaat. Los van de praktische redenen die aan dit tekort ten grondslag liggen hebben we hier wel een structurele kwetsbaarheid in de dienstregeling waar ik bij NS aandacht voor wil vragen. Ik heb niet de pretentie even een oplossing aan te dragen, die is naar het blijkt uit jullie reacties, niet zo eenvoudig.
DDM1 heeft hier niet gereden, dat is het jongere broertje. Op deze lijn reed DDZ, dat zijn gerenoveerde DDAR treinen (de tweede en derde generatie dubbeldekstreinen, ook wel DDM2/3 genoemd). DDZ wordt als volwaardige intercity beschouwd, ze rijden nu met name op de corridor Rotterdam/Den Haag - Groningen/Leeuwarden. De reden voor de omwisseling van ICM (koploper) en DDZ moet je niet te ver zoeken, het kwam waarschijnlijk gewoon beter uit op deze manier.

DDZ heeft hier overigens slechts korte tijd gereden, tot 2014 reed deze route ook met enkeldekstreinen, toen een mix van trek-duwtreinen (locomotief aan één kant en stuurrijtuig aan de andere kant) en koplopers. Toen die intercityrijtuigen omgebouwd moesten worden voor de hogesnelheidslijn kwamen de dubbeldekstreinen er te rijden, die nu dus doorgeschoven zijn naar de Randstad omdat de reizigersaantallen op o.a. Utrecht - Amersfoort te hoog geworden waren om hier nog met enkeldekstreinen te kunnen rijden in de spits.
@ferd probleem met materieel bijplaatsen is vaak dat er tijd genoeg voor moet zijn en dan moet ook nog het materieel type er overdag staan. Niet alle opstelterreinen hebben al het materieel staan welke overdag langs deze terreinen rijdt, simpelweg omdat er dan in die buurt normaal niet gecombineerd of gesplitst wordt met dat materieel en dan is het daar niet nodig als het geen beginstation is van dat materieel.

Bij verstoringen heb je altijd problemen dat zowel materieel als personeel niet op de juiste plaats aanwezig is en dat geeft geregeld flinke problemen, maar helaas kun je hier geen rekening mee houden omdat het niet te voorspellen is waar een verstoring plaats gaat vinden.

Reageer