Geërfde conducteurs spulletjes

  • 6 juni 2020
  • 17 reacties
  • 557 Bekeken

Reputatie 1

Hallo allemaal,

Bij het leeghalen van het appartement van mijn overleden grootmoeder ben ik een aantal spullen van mijn opa tegengekomen. Hij werkte 36 jaar lang als conducteur voor de NS, van 1955 tot 1991. Heeft iemand wellicht meer info over deze spullen? Het gaat om een portemonnee, kniptang, houten fluitje en een vierkante sleutel, volgens mijn grootmoeder om de deuren van de trein mee te openen en te sluiten. Vooral naar deze sleutel ben ik benieuwd, volgens mij wordt er tegenwoordig toch met een driehoekige sleutel gewerkt, toch? 

 

Werkelijk alle info is welkom. Ik koester deze spulletjes. Groet, Tommy


17 reacties

Het is echt ruim voor mijn tijd, maar ik doe een schot voor de boeg.

De fluit herken ik. Volgens mij is die niet van hout, maar van koehoorn. Deze worden niet meer gemaakt. Geen idee hoe oud die is.

De kniptang herken ik niet direct. Het zal uit de tijd zijn, toen er daadwerkelijk een gaatje in het kaartje werd geprikt. Het is de verre voorloper van onze laatste tang, de stempeltang, die ondertussen ook zowat met pensioen is.

De portomonnee is ook ouder en van voor mijn tijd. Ik kreeg in 2012 ook een portomonnee van het spoor en vroeger kon men tegen een treintarief een kaartje kopen bij de conducteur. De conducteur hield het geld in de portomonnee en droeg het geld regelmatig af.

De sleutel wordt niet meer in die vorm gebruikt. We gebruiken om de deuren te sluiten inderdaad een aparte driehoekssleutel. In de oudere wagons gebruik je deze sleutel. Deze twee uiteinden zitten nog steeds verwerkt in onze huidige conducteursleutel. De korte kant, de dop was de kant waar men de deuren mee dicht sleutelde en men deed dit vroeger vanuit een open deur. Men gaf het vertrekbevel, gaf het sein aan de machinist door, deze zette de trein in beweging en de conducteur sloot vanuit de rijdende trein ook zijn deur. Vele jaren daarvoor hadden de treinen geen centrale deurvergrendeling en ging de conducteur elke deur af om te sluiten. In de jaren is die procedure enorm veranderd idd.

Ik hoop dat je hier wat aan hebt. Succes met de zoektocht naar info.

Reputatie 1

Het is echt ruim voor mijn tijd, maar ik doe een schot voor de boeg.

De fluit herken ik. Volgens mij is die niet van hout, maar van koehoorn. Deze worden niet meer gemaakt. Geen idee hoe oud die is.

De kniptang herken ik niet direct. Het zal uit de tijd zijn, toen er daadwerkelijk een gaatje in het kaartje werd geprikt. Het is de verre voorloper van onze laatste tang, de stempeltang, die ondertussen ook zowat met pensioen is.

De portomonnee is ook ouder en van voor mijn tijd. Ik kreeg in 2012 ook een portomonnee van het spoor en vroeger kon men tegen een treintarief een kaartje kopen bij de conducteur. De conducteur hield het geld in de portomonnee en droeg het geld regelmatig af.

De sleutel wordt niet meer in die vorm gebruikt. We gebruiken om de deuren te sluiten inderdaad een aparte driehoekssleutel. In de oudere wagons gebruik je deze sleutel. Deze twee uiteinden zitten nog steeds verwerkt in onze huidige conducteursleutel. De korte kant, de dop was de kant waar men de deuren mee dicht sleutelde en men deed dit vroeger vanuit een open deur. Men gaf het vertrekbevel, gaf het sein aan de machinist door, deze zette de trein in beweging en de conducteur sloot vanuit de rijdende trein ook zijn deur. Vele jaren daarvoor hadden de treinen geen centrale deurvergrendeling en ging de conducteur elke deur af om te sluiten. In de jaren is die procedure enorm veranderd idd.

Ik hoop dat je hier wat aan hebt. Succes met de zoektocht naar info.

Wauw Loes, ontzettend bedankt voor je snelle en uitgebreide reactie! Het fluitje lijkt, nu jij het zegt, inderdaad van hoorn te zijn. Bijgevoegd nog een betere foto.

 

Je spreekt van oudere wagons die opengemaakt werden met deze sleutel, hebben we het dan over jaren 70 materieel bijvoorbeeld, of nog eerder?

 

Mocht iemand anders nog iets weten, hoor ik het ook zeer graag!

Reputatie 1

 

Hoe oud dat materieel was, geen idee, maar de Mat'54 viel daar geloof ik onder en de oude Belgische wagons. Je ziet ze nu nog terug in de vakantietreinen van oa Rail Experts. Daar gaat het nog echt op de oude manier van sleutelen en dat je hem onder de 5 kilometer per uur de sleutel erin zet om de deuren vergrendeld te houden tussen stilstand en de 5 kilometer per uur.

Zo te zien is de fluit erg oud, de onze waren de laatste van deze soort van koehoorn, hoelang we daar mee hebben gewerkt weet ik niet helaas.

Reputatie 1

Hoe oud dat materieel was, geen idee, maar de Mat'54 viel daar geloof ik onder en de oude Belgische wagons. Je ziet ze nu nog terug in de vakantietreinen van oa Rail Experts. Daar gaat het nog echt op de oude manier van sleutelen en dat je hem onder de 5 kilometer per uur de sleutel erin zet om de deuren vergrendeld te houden tussen stilstand en de 5 kilometer per uur.

Zo te zien is de fluit erg oud, de onze waren de laatste van deze soort van koehoorn, hoelang we daar mee hebben gewerkt weet ik niet helaas.

Ontzettend bedankt voor je reactie! Ik heb zojuist een mail verstuurd naar zowel rail experts als het spoorwegmuseum. Als ik een reactie heb zal ik dat uiteraard hier weer delen voor eventuele andere geïnteresseerden.

Reputatie 6

Het is echt ruim voor mijn tijd, maar ik doe een schot voor de boeg.

(...)

De kniptang herken ik niet direct. Het zal uit de tijd zijn, toen er daadwerkelijk een gaatje in het kaartje werd geprikt. Het is de verre voorloper van onze laatste tang, de stempeltang, die ondertussen ook zowat met pensioen is.

Wij maken graag elk jaar een ritje met de Stoomtrein Goes-Borsele. Een aanrader. De laatste keer heeft de kaartjesknipper ruim de tijd genomen om aan onze zoon (8 jaar) te tonen, dat zijn tang een gaatje in mijn zoons kaartje knipt. Vandaar de term “kaartjesknipper”.

Mijn zoon keek hem aan met een blik van “Ja, en dan ?”

In België knipt men nog steeds een gaatje in het kaartje. Hij kent het niet anders.

Houd dus uw OV-kaart vér van de Belgische controleurs !

Wat ik niet wist: de oorspronkelijke NS-tangen gaven niet alleen een gaatje en een stempeltje. Het stempeltje was ook persoonlijk. Je wist dus welke controleur je kaartje had geknipt.

 

 

 

Klopt, de NS stempeltangen waren inderdaad persoonlijk met de stempels. Zo herkende ik mijn eigen stempelwerk, door bv reizigers zowel heen als terug in de trein gehad had. Best geinig idd.

Reputatie 1

Klopt, de NS stempeltangen waren inderdaad persoonlijk met de stempels. Zo herkende ik mijn eigen stempelwerk, door bv reizigers zowel heen als terug in de trein gehad had. Best geinig idd.


Wat tof zeg. Op de tang van mijn opa staat het cijfer 472, dit cijfer wordt bij het ‘knippen’ ook in het papier geponst. Ik begrijp dat dit het zogenaamde tangnummer is. Zijn deze tangnummers terug te voeren op welke conducteur geknipt heeft?

 

Overigens staan op de tang zelf ook de letters J.W.H zou dit het merk oid kunnen zijn?

Dat zou kunnen. Ik heb nooit met zo'n tang gewerkt. Heb mijn stempeltang ff op de foto gezet. Merk is Zifa en mijn tangnummer is 7250. De laatste dag dat ik dit jaar mijn tang gebruikt heb is 10 maart, het begin van de coronacrisis. 00839 is het laatste treinnummer dat ik met tang geknipt heb. Hij is ff op non actief nu, maar mijn tang komt absoluut terug.

 

Dit is een nieuwe "oude" fluit van koehoorn. Lijkt veel op die van jou.

 

Reputatie 1

Dit is een nieuwe "oude" fluit van koehoorn. Lijkt veel op die van jou.

 

Onwijs bedankt voor je belangenloze schat aan info!

Reputatie 5
Badge

Ter orientatie qua tijd:

dat NS logo is eind jaren 60 ingevoerd, toen moesten ook alle treinen (en bussen etc/.) geheel geel worden. Het werd groots ingesteld bij de zgn spoorslag 1970 toen de 40-steden tempotrein, ofwel InterCity, werd geintroduceerd als vervanging van wat sneltrein was. Ik kan aan die beurs niet goed zien of dat logo er later op is gezet of als een van de 1e geheel voorzien werd uitgedeeld. Dat zelfde speelde in die tijd voor de streekbussen die allemaal gesubsidieerd moesten gaan worden en dus min of meer in staatshanden vielen.

Kniptangen hadden inderdaad een pers.nr, maar in die tijd was alles heel zuinig en ze werden na ontslag etc. ingenomen en aan een volgende gegeven. Het was in theorie wel mogelijk bij disputen over ongeldige kaartjes e.d. met dat nr het betreffende personeelslid op te sporen. Ivm privacy etc. zal dat wel, zeker in de huidige tijden, nooit bekend worden gemaakt en ik betwijfel heel sterk of dat na zo lang überhaupt nog na te zoeken zou zijn. Je maakt mogelijk meer kans bij (vrienden)clubs van ex-personeel van de standplaats van je opa.

In die tijd waren de kaartjes nog als Edmonson van karton en heel klein, ABO werden als grotere kartonnetjes dubbelgevouwen in de kassa ingevoerd voor de prijsafdruk. Zo in de jaren eind70/begin 80 kwamen de eerste heel moderne computerkaartjes: met van die gaatjes aan de zijkant en met naalddrukkers, ook toen werd er nog geknipt. De stempels kwamen 2e hands (ojee, die zuinige NS-en toen was er nog niet eens ARRIVA) van de DB, nog als BUndesbahn en er waren 100en klachten van personeel dat niks met Duits spul wilde en ook nog dat ze niet goed waren schoongemaakt (dat klopte overigens wel).

Reputatie 7
Badge +3

@Loes Als je meer wilt weten over je ZIFA-tang dan is er de website van de fabriek (in het Duits en Engels): https://www.zifferndruck.de/en/products_ticketstamper.shtml

Ze maken ook nog steeds gaatjesknippers. 

Op zich wel interessant is dat het huidige ZIFA (Zifferndruck Aschersleben) in 1993 is opgericht door voormalige medewerkers van de Oost-Duitse VEB Zifferndruckwerke Aschersleben. VEB stond in de DDR voor “Volkseigener Betrieb”, een staatsbedrijf in handen van “het volk”. Aschersleben ligt in de huidige deelstaat Saksen-Anhalt en was voor de Wende van 1990 een “Bezirk” in de DDR.

 

Reputatie 3

@iMark DDR?

Is dat anno 2020 nog de moeite waard om te noemen? Is het niet tijd om het verleden achter ons te laten?

🐛

Reputatie 7
Badge +3

Waarom stelt u diezelfde vraag niet aan mensen die foto’s laten plaatsen van oude conducteursfluiten gemaakt van koehoorn? 

Zonder te weten waar we vandaan komen weten we niet waar we naar op weg zijn. 

Reputatie 1

Ter orientatie qua tijd:

dat NS logo is eind jaren 60 ingevoerd, toen moesten ook alle treinen (en bussen etc/.) geheel geel worden. Het werd groots ingesteld bij de zgn spoorslag 1970 toen de 40-steden tempotrein, ofwel InterCity, werd geintroduceerd als vervanging van wat sneltrein was. Ik kan aan die beurs niet goed zien of dat logo er later op is gezet of als een van de 1e geheel voorzien werd uitgedeeld. Dat zelfde speelde in die tijd voor de streekbussen die allemaal gesubsidieerd moesten gaan worden en dus min of meer in staatshanden vielen.

Kniptangen hadden inderdaad een pers.nr, maar in die tijd was alles heel zuinig en ze werden na ontslag etc. ingenomen en aan een volgende gegeven. Het was in theorie wel mogelijk bij disputen over ongeldige kaartjes e.d. met dat nr het betreffende personeelslid op te sporen. Ivm privacy etc. zal dat wel, zeker in de huidige tijden, nooit bekend worden gemaakt en ik betwijfel heel sterk of dat na zo lang überhaupt nog na te zoeken zou zijn. Je maakt mogelijk meer kans bij (vrienden)clubs van ex-personeel van de standplaats van je opa.

In die tijd waren de kaartjes nog als Edmonson van karton en heel klein, ABO werden als grotere kartonnetjes dubbelgevouwen in de kassa ingevoerd voor de prijsafdruk. Zo in de jaren eind70/begin 80 kwamen de eerste heel moderne computerkaartjes: met van die gaatjes aan de zijkant en met naalddrukkers, ook toen werd er nog geknipt. De stempels kwamen 2e hands (ojee, die zuinige NS-en toen was er nog niet eens ARRIVA) van de DB, nog als BUndesbahn en er waren 100en klachten van personeel dat niks met Duits spul wilde en ook nog dat ze niet goed waren schoongemaakt (dat klopte overigens wel).

Bedankt voor deze info!!

Reputatie 3

Waarom stelt u diezelfde vraag niet aan mensen die foto’s laten plaatsen van oude conducteursfluiten gemaakt van koehoorn? 

Zonder te weten waar we vandaan komen weten we niet waar we naar op weg zijn. 

Tja zonder te weten waar we vandaan komen is het lastig om te baseren op feiten die we niet kennen. Zal mijn best doen. Even 'ver' terug in de tijd ......... ..... https://youtu.be/IYpUh_m4cAQ

 

 Vragen staat vrij. 💋

Reageer